| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 457 |
| تعداد مقالات | 3,578 |
| تعداد مشاهده مقاله | 4,383,421 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,887,937 |
تحلیل عناصر گروتسک ( با تأکید بر گروتسک فمینیستی) و پیوند آن با کشمکشهای نمایشی در قصههای هفت پیکر نظامی | ||
| پژوهشنامه متون ادبی دوره عراقی | ||
| مقاله 2، دوره 7، شماره 1، فروردین 1405، صفحه 53-76 اصل مقاله (438.33 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22126/ltip.2025.11759.1341 | ||
| نویسندگان | ||
| فریده داودی مقدم* 1؛ بیتا نوریان2 | ||
| 1دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. | ||
| چکیده | ||
| این مقاله به تحلیل عناصر گروتسک و به ویژه گروتسک فمینیستی در داستانهای منتخب هفت پیکر نظامی میپردازد. با تمرکز بر داستانهایی چون بهرام و کنیزک چینی، افسانۀ شاهدخت سرخجامه، پادشاه سیاهپوشان، افسانۀ خیر و شر و ماهان هوشیار. همچنین این پژوهش به بررسی شیوههای مختلف استفاده از گروتسک در خلق تنشهای دراماتیک و نمایش دوگانگیهای انسانی میپردازد و بیان میکند که گروتسک در هفت پیکر، صرفاً تکنیکی برایِ ایجاد حس شوخطبعی و شگفتی نیست، بلکه به عنوان ابزاری برایِ نقدِ اجتماعی و فلسفی عمل میکند. روش این پژوهش، تحلیل محتوای کیفی از نوع مضمونی است و یافتههای پژوهش نشان میدهد که نظامی با ترکیب عناصرِ متضاد، مانند زیبایی و زشتی، عشق و مرگ، نیکی و بدی، خواننده را به تفکر و تأمل عمیق در مورد ماهیت انسان و چالشهای وجودیِ او دعوت میکند. شخصیتهای اغراقآمیز، فضاهای جادویی و انتزاعی، موقعیتهای پارادوکسیکال و نمادهای مبهم، همگی به خلق فضای گروتسک و ایجاد کشمکشها و تنشهای دراماتیک کمک میکنند که هر یک از آنها می تواند بازتابی از پیچیدگیهای زندگی واقعی باشد. همچنین در این پژوهش، برخی از قصه ها از منظر گروتسک فمنیسم نیز مورد واکاوی قرار گرفت که نمایانگر نظام اجتماعی و فرهنگی مردسالار عصر نظامی است. علاوه بر این، تحلیل داستانها بیانگر آن است که گروتسک در هفت پیکر نه تنها به بازنمایی چالشهای فردی میپردازد، بلکه ابعاد گستردهتری از مباحث اجتماعی و فلسفی را نیز مینمایاند. همچنین مفاهیم پیکرگردانی، جادو و عناصرِ خیالانگیز، به این اثر بعدی عمیق و تأملبرانگیز میبخشند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| گروتسک؛ هفت پیکر؛ نظامی گنجوی؛ کشمکشهای نمایشی؛ طنز تلخ | ||
| مراجع | ||
|
آدامز، جیمز لوتر و ویلسون یتس( 1389 ). گروتسک در هنر و ادبیات. ترجمۀآتوسا راستی، تهران: نشر قطره.
آشوری، داریوش(1402). فرهنگ علوم انسانی. ویراست سوم، تهران: نشر مرکز.
تامسن، فیلیپ( 1390).گروتسک. ترجمۀ فرزانه طاهری، تهران: نشر مرکز.
تسلیم جهرمی، فاطمه و یحیی طالبیان(1390). تلفیق احساسات ناهمگون و متضاد (گروتسک) در طنز و مطایبه. مجله فنون ادبی، سال سوم، شماره 1، ص 20-1، دانشگاه اصفهان.
رستگار فسایی، منصور(1383). پیکرگردانی در اساطیر. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
رونلد، نولز (1391). شکسپیر و کارناوال پس از باختین. ترجمۀ رویا پورآذر، تهران: هرمس.
طایفی، شیرزاد، قربانپور دلیوند، سمیه(1402). بازشناسی و تحلیل نمودهای گروتسک در داستانهای هفتپیکر نظامی، کهننامۀ ادب پارسی. پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، صص 237- 265.
قادری، نصراله(1386). آناتومی ساختار درام. چاپ دوم،تهران: انتشارات نیستان.
کادن، جان آنتونی (1386). فرهنگ توصیفی ادبیات و نقد. ترجمۀ کاظم فیروزمند، تهران: نشر شادگان.
کهنمویی پور، ژاله (1381). نسرین دخت خطاط، علی افخمی، فرهنگ توصیفی نقد ادبی (فرانسه- فارسی)، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
مکی، ابراهیم( 1380). شناخت عوامل نمایش. چاپ سوم، تهران: انتشارات سروش.
نظامی گنجهای، الیاسبنیوسف (1351). هفتپیکر. تصحیح و حواشی و شرح لغات از وحید دستگردی، تهران: ارمغان.
ولک، رنه (1391). تاریخ نقد جدید. جلد دوم، ترجمۀ سعید ارباب شیرانی، تهران: نیلوفر. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 401 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 119 |
||