آمار
| تعداد نشریات | 20 |
| تعداد شمارهها | 444 |
| تعداد مقالات | 3,501 |
| تعداد مشاهده مقاله | 3,806,683 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 2,504,628 |
عقلانیت و استعمار زیستجهان؛ در رمان « زینة » نوال السعداوی و « سهم من» پرینوش صنیعی با تکیه بر نظریه هابرماس | ||
| کاوش نامه ادبیات تطبیقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 30 فروردین 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22126/jccl.2026.13451.2747 | ||
| نویسندگان | ||
| شیوا صادقی1؛ علی اکبر محسنی* 2 | ||
| 1استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشکده ادبیات و زبانهای خارجه دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران. | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با رویکردی میانرشتهای و بهرهگیری از نظریه کنش ارتباطی یورگن هابرماس، به واکاوی مؤلفههای عقلانیت، کنش ارتباطی، زیستجهان و استعمار زیستجهان در رمانهای «زینة» نوال السعداوی و «سهم من» پرینوش صنیعی میپردازد. تحلیل متن نشان میدهد ساختارهای خانوادگی و اجتماعی در این رمانها اغلب بر محور عقلانیت ابزاری استوارند و به بازتولید سلطه و فرودستی شخصیتهای زن منجر میشوند. این وضعیت در سطوح فردی و جمعی، استعمار تدریجی زیستجهان سوژههای زن را رقم میزند و امکان شکلگیری کنش تفاهمی و عقلانیت ارتباطی را محدود میسازد. با این حال، روایت در بزنگاههایی به مقاومت و بازاندیشی شخصیتهای زن پرداخته و از تلاش آنان برای بازتعریف خود و بازیابی زیستجهان سخن میگوید. این مطالعه بر پایه روش تحلیل کیفی و خوانش انتقادی نشان میدهد پیوند نظریه هابرماس با متون ادبی میتواند ابعاد پنهان سلطه و مقاومت را در لایههای معناشناختی و گفتمانی اثر آشکار کند. یافتهها بیانگر آن است که این رمانها فراتر از یک بازنمایی اجتماعی، بستری برای پرسشگری از نظامهای عقلانیت ابزاری و مناسبات مردسالارانه است و لحظاتی را ترسیم میکند که در آن عقلانیت انتقادی و کنش ارتباطی به مثابه امکانهایی برای بازسازی پیوندهای انسانی و بازیابی زیستجهان استعمارشده رخ مینمایند. این تحلیل در نهایت بر ظرفیت ادبیات در شفافسازی ساختارهای قدرت و ارائه بدیلی انسانیتر مبتنی بر گفتوگو، تفاهم و خرد جمعی تأکید میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عقلانیت، کنش ارتباطی، استعمار زیست&rlm؛ جهان، زینة، سهم من | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 35 |
||