آمار
| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شماره‌ها | 472 |
| تعداد مقالات | 3,714 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,531,304 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,302,472 |
بررسی تأثیر عوامل اجتماعی و سیاسی بر میزان گرایش به ارزش‌های دموکراتیک در بین شهروندان استان واسط عراق | ||
| مطالعات سیاسی بین النهرین | ||
| مقاله 1، دوره 5، شماره 2 - شماره پیاپی 15، شهریور 1405، صفحه 197-226 اصل مقاله (1.66 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22126/mps.2026.13952.1166 | ||
| نویسندگان | ||
| سجاد شمخی علی1؛ محمد تقی سبزه ای* 2؛ محمد مبارکی3؛ اسدالله نقدی4؛ حمید یحیوی همدانی5 | ||
| 1دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی گرایش مسائل اجتماعی ایران، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| 2دانشیار، گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران (نویسندۀ مسئول). | ||
| 3استادیار، گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| 4استاد، گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| 5استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشکدۀ علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در کشور عراق و استان واسط بافت سنتی، قبیله‌محور و قومیت‌گرا باعث شده تا فرهنگ و تعلقات عشیره‌ای عامل مهمی در تصمیم‌گیری‌های سیاسی و کنش‌های سیاسی شهروندان باشد. در این پژوهش توصیفی ـ تحلیلی با استفاده از تکنیک پیمایش، میزان گرایش به ارزش‌های دموکراتیک در بین شهروندان استان واسط عراق و عوامل مؤثر بر آن بررسی شده است. جامعۀ آماری شامل کلیۀ شهروندان استان واسط (1.415.034 نفر) بوده و حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 600 نفر برآورد شد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته با روایی تأییدشده توسط اساتید خبره و پایایی 893/0 (آلفای کرونباخ) بود. تحلیل داده‌ها با SPSS-26 و LISREL-9 انجام شده است. مطابق یافته‌های پژوهش، میانگین کل گرایش به ارزش‌های دموکراتیک 33/3 و در سطح متوسط قرار دارد. این گرایش در جامعۀ شهری بالاتر از جامعۀ روستایی و در شهرستان کوت، مرکز استان، بالاتر از سایر شهرستان‌هاست. فعالیت در احزاب سیاسی (164/0)، فعالیت در نهادهای مدنی (182/0) و تضعیف سنت و قبیله‌گرایی (121/0) بر این گرایش تأثیر مثبت داشته‌اند. اثر مستقیم فعالیت در نهادهای مدنی 55/30% و اثر غیرمستقیم آن از طریق تضعیف قبیله‌گرایی 50/18% است. اثر مستقیم فعالیت در احزاب سیاسی 2/21% و اثر غیرمستقیم آن 50/8% است. با تثبیت و تقویت توسعۀ اقتصادی و اجتماعی در عراق و استان واسط، می‌توان انتظار داشت که شهروندان گرایش بیشتری به ارزش‌های دموکراتیک نشان دهند و همزمان با این توسعه، ارزش‌های سنتی تضعیف و ارزش‌های دموکراتیک تقویت شوند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| دموکراسی؛ ارزش‌های دموکراتیک؛ استان واسط؛ عراق؛ نوسازی | ||
| مراجع | ||
|
ایور، هژار؛ راد، فیروز. (1396). «بررسی عوامل اجتماعی جامعه‌پذیری سیاسی مرتبط با میزان گرایش به دموکراسی در بین دانشجویان بومی دانشگاه‌های شهر مهاباد»، مطالعات جامعه‌شناسی، 10(37)، 25-41. https://sanad.iau.ir/journal/jss/Article/537918?jid=537918
بشیریان، معصومه؛ نیکوقدم، مسعود؛ خشنودی، عبدالله. (1404). «بررسی اثر توسعۀ اقتصادی بر دموکراسی در چارچوب نظریۀ نوسازی»، بررسی مسائل اقتصاد ایران، 8(1)، 29-58. https://doi.org/10.30465/ce.2021.6690
پناهی، محمدحسین؛ شالچی، سمیه. (1394). «گرایش به دموکراسی و عوامل اجتماعی مؤثر بر آن در بین شهروندان تهرانی». پژوهش‌های راهبردی سیاست، 4(13)، 95-118. https://qpss.atu.ac.ir/article_1505.html
سمیعی اصفهانی، علیرضا؛ مجاهدزاده، محمد؛ کرمی، مرضیه؛ آوریده، مالک. (1402). «بررسی مقایسه‌ای شاخص‌های دموکراتیزاسیون در دولت‌های احمدی‌نژاد و روحانی». راهبرد سیاسی، 7(4)، 29-55. https://www.rahbordsyasi.ir/article_182299.html
عباسی، آمنه. (1403). «مطالعۀ رابطۀ توسعۀ اقتصادی و دموکراسی در سطح جهان». تداوم و تغییر اجتماعی، 3(1)، 81-102. https://doi.org/10.22034/jscc.2023.20270.1080
علوانی، حسن؛ ارجمند سیاهپوش، اسحاق. (1395). «عوامل مؤثر بر گرایش افراد به ارزش‌های دموکراتیک در بین خانواده‌های ساکن شهر سوسنگرد». چهارمین کنفرانس ملی توسعۀ پایدار در علوم تربیتی و روان‌شناسی، مطالعات اجتماعی و فرهنگی، تهران. https://civilica.com/doc/546880
مرشدی اصطهباناتی، سید مهدی؛ سیف‌الهی، سیف‌اله؛ وثوقی، منصور. (1397). «تحلیل جامعه‌شناختی گرایش به دموکراسی در بین شهروندان تهرانی». جامعه‌شناسی ایران، 19(3)، 3-28. https://doi.org/10.22034/jsi.2019.37912
میرلوحی، سید علی؛ عشایری، طاها؛ جهان‌پرور، طاهره؛ شعاع اردبیلی، مجتبی. (1401). «مطالعۀ عوامل مؤثر بر ارزش‌های دموکراتیک شهروندان: فراتحلیل پژوهش‌های بازۀ زمانی 1383-1400». جامعه‌شناسی سیاسی ایران، 5(4)، 1080-1099. https://jou.spsiran.ir/article_172956.html
References
Abbasi, A. (2024). “The study of the relationship between economic development and democracy in the world”. Social Continuity and Change, 3(1), 81–102. [In Persian]. https://doi.org/10.22034/jscc.2023.20270.1080
Almond, G., & Verba, S. (1989). The civic culture: Political attitudes and democracy in five nations. Princeton University Press.
Alvani, H., & Arjmand Siahpoosh, E. (2016). “Factors affecting people's tendency toward democratic values among families living in Susangerd city”. The 4th National Conference on Sustainable Development in Educational and Psychological Sciences, Social and Cultural Studies, Tehran, Iran. [In Persian]. https://civilica.com/doc/546880
Elbadawi, I., & Makdisi, S. (2022). “Democracy in the Arab world, explaining the deficit, Routledge, London.
Bashiriyan, M., Nikooghadam, M., & Khoshnoodi, A. (2025). “Investigating the effect of economic development on democracy in the framework of modernization theory”. Quarterly Journal of Iran's Economic Issues, 8(1), 29–58. [In Persian]. https://doi.org/10.30465/ce.2021.6690
Day, J. (2022, April 12). “Democracy & justice: 14 principles of democracy”. Liberties. https://www.liberties.eu/en/stories/principles-of-democracy/44151
Fitzgerald, J., Schauer, K., & O'Neal, R. J. (2023). “To belong: Feeling 'at home' and support for democracy”. Kölner Zeitschrift für Soziologie und Sozialpsychologie, 75(Suppl 1), 235–258. https://doi.org/10.1007/s11577-023-00904-w
Foley, M. W., & Edwards, B. (1997). “Escape from politics? Social theory and the social capital debate”. American Behavioral Scientist, 40(5), 550–561. https://doi.org/10.1177/0002764297040005004
Inglehart, R., & Welzel, C. (2009). “How development leads to democracy: What we know about modernization”. Foreign Affairs, 88(2), 33–48. http://www.jstor.org/stable/20699492
Ivar, H., & Rad, F. (2018). “The examination of social factors of the political socialization associated with the tendency toward democracy among the students of local universities of Mahabad.” Sociological studies, 10(37), 25-41. [In Persian]. https://sanad.iau.ir/en/Journal/jss/Article/537918?jid=537918
Maximino, G. S. C., Da Silva, D. C., & Chemane, A. D. (2024). “Mozambique's singular path in Southern Africa's coalition governance landscape”. In Enhancing democracy with coalition governments and politics.
McPherson, M., Smith-Lovin, L., & Cook, J. M. (2001). “Birds of a feather: homophily in social networks”. Annual Review of Sociology. 27, 415–444. https://doi.org/10.1146/annurev.soc.27.1.415
Mirlohi, S. A., Ashayeri, T., Jahanparvar, T., & Shoaae Ardabili, M. (2022). “Study of factors affecting citizens' democratic values: meta-analysis of research in the period 1383-1400”. Political Sociology of Iran, 5(4), 1080-1099. [In Persian]. https://jou.spsiran.ir/article_172956.html?lang=en
Møller, J., & Skaaning, S.-E. (2013). “Regime types and democratic sequencing”. Journal of Democracy, 24(1), 142–155. https://doi.org/10.1353/jod.2013.0010
Morshedi Estahbanati,S. M., Seyfollahi, S., & Vosooghi, M. (2018). “A sociological analysis of the tendency towards democracy among Tehrani citizens”. Iranian Journal of Sociology, 19(3), 3-28. [In Persian]. https://doi.org/10.22034/jsi.2019.37912
Owen, D. A. (2013), “The impact of economic development on political development in authoritarian states: an initial study of interest in politics across social classes in China”. Asian Journal of Comparative Politics, 5(2), 211-225. https://doi.org/10.1111/aspp.12017
Panahi, M. H., & Shalchi, S. (2015). “Tendency to democracy and study of the social elements related to the issue; case study citizens of Tehran”. Political Strategic Studies, 4(13), 95-118. [In Persian]. https://qpss.atu.ac.ir/article_1505.html?lang=en
Papaioannou, E., & Siourounis, G. (2008). “Economic and social factors driving the third wave of democratization”. Journal of Comparative Economics, 36(3), 365–387. https://doi.org/10.1016/j.jce.2008.05.003
Samiee esfahani, A., Mojahedzadeh, M., Karami, M., & Avarideh, M. (2023). “Comparative study of democratization indicators in Ahmadinejad and Rouhani governments”. Journal of Political Strategy, 7(4), 29-55. [In Persian]. https://www.rahbordsyasi.ir/article_182299.html?lang=en
Tacoli, C. (2015). “Urbanisation, rural-urban migration and urban poverty” (G. McGranahan & D. Satterthwaite, Eds.). International Institute for Environment and Development. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 99 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 98 |
||