آمار
| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 464 |
| تعداد مقالات | 3,628 |
| تعداد مشاهده مقاله | 4,594,070 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,017,045 |
مؤلفههای زیباییشناختی اطناب برای رفع شبهه در زبان غزلیات سعدی | ||
| پژوهشنامه متون ادبی دوره عراقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 25 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22126/ltip.2026.13642.1412 | ||
| نویسندگان | ||
| حکیمه پیرعلیزاده1؛ رحیم کوشش شبستری* 2 | ||
| 1دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران. | ||
| 2دانشیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران. | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش به بررسی مؤلفههای زیباییشناختی اطناب با تأکید بر کارکرد آن در رفع شبهه و هدایت معنا در غزلیات سعدی میپردازد. مسئلۀ اصلی پژوهش آن است که سعدی چگونه از ظرفیت اطناب برای پیوند میان دو مصراع و تثبیت معنای نهایی بیت بهره میگیرد. روش پژوهش، توصیفی- تحلیلی است. تحلیل شواهد نشان میدهد که رفع شبهه در غزلیات سعدی صرفاً به توضیح یا بسط کلام محدود نمیشود، بلکه راهبردی بنیادین در فرایند تولید معناست که از طریق تعامل هدفمند دو مصراع تحقق مییابد. بر اساس یافتههای پژوهش، این راهبرد در شش الگوی اصلی نمود مییابد: بسط تصویر و گسترش حسی، استدلال منطقی، تقابل و پارادوکس، گذار از سطح حسی به سطح معنایی یا عرفانی، تدریج از حکم کلی به مصداق خاص، و بازنگری زمانی و درونی. در این میان، الگوی تقابل و پارادوکس پربسامدترین شیوه است و نشان میدهد نظام اندیشگانی سعدی تا چه اندازه بر شکستن دوگانههای متعارف و بازتعریف نسبت میان مفاهیم استوار است. در این الگوها، مصراع نخست معمولاً زمینهساز ابهام، تعارض یا چندگانگی معنایی است و مصراع دوم با تغییر افق دلالت، تخصیص معنا، بازتعریف مفاهیم یا انتقال از ظاهر به باطن، خوانش نهایی بیت را شکل میدهد. همچنین، نتایج نشان میدهد که رفع شبهه در غزلیات سعدی افزون بر کارکرد بلاغی، در شکلگیری انسجام معنایی، مشارکت فعال مخاطب در فرایند تأویل و تقویت ابعاد عاطفی، عرفانی و زیباییشناختی شعر نقشی تعیینکننده دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سعدی؛ غزلیات؛ زیباییشناسی؛ اطناب؛ رفع شبهه | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||