| تعداد نشریات | 21 |
| تعداد شمارهها | 468 |
| تعداد مقالات | 3,656 |
| تعداد مشاهده مقاله | 4,681,995 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,072,538 |
«باشمک» یا «باشمیک» یا «یاشمک» بررسی نکتهای در نفثهالمصدور | ||
| پژوهشنامه متون ادبی دوره عراقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22126/ltip.2025.12154.1360 | ||
| نویسنده | ||
| مهدی رمضانی* | ||
| استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و زبانهای خارجی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. | ||
| چکیده | ||
| از جمله آثاری که به سبب ابعاد تاریخی، ادبی و فرهنگی خود همواره توجه شارحان و پژوهشگران را برانگیخته، کتاب نفثةالمصدور نسوی است. این اثر، بهویژه از حیث واژگانی، اهمیتی چشمگیر دارد؛ زیرا نویسنده با بهکارگیری طیفی متنوع از واژگان فارسی، عربی، ترکی و...، و نیز با تلفیق هنرمندانه این عناصر زبانی، ساختی پدید آورده است که سرشار از آرایههای لفظی و معنوی است. با وجود تدوین شرحها و پژوهشهای ارزشمند درباره این کتاب، هنوز تکلیف برخی واژگان آن بهدرستی روشن نشده و ضبط صحیح یا معنای متناسب آنها همچنان محل تأمل است. یکی از این موارد، واژه «باشمک» است که ابهام در صورت و معنای آن، فهم دقیق عبارت مربوط را با دشواری روبهرو کرده است. پژوهش حاضر با بهرهگیری از روش استقرایی و بر پایه تحلیل بافتی، بازخوانی مکرر متن، و سنجش روابط واژگانی و معنایی حاکم بر عبارت، در پی آن است که معنایی درخور و سازگار با سیاق برای این واژه پیشنهاد کند. برآیند این بررسی نشان میدهد که با در نظر گرفتن ویژگیهای سبکی نفثةالمصدور، مناسبات میان جملهها و شبکه واژگان همراه این لفظ، معنای «گوساله یکساله» برای «باشمک» از سایر احتمالات پذیرفتنیتر است. در پایان مقاله نیز به وجه تسمیه واژه «باشماق» (= نوعی کفش)، که از حیث صوری و ریشهشناختی با این واژه در ارتباط است، پرداخته میشود و نشان داده خواهد شد که صورت «یاشمیک» به معنای «روسری» در تفسیر این موضع، بیوجه و نامتناسب با بافت متن است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نفثهالمصدور؛ باشمک؛ ویژگی سبکی؛ نثر فنی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5 |
||